Psikolojik Şiddet: Görünmeyen Derin İzler

Şiddeti en kaba haliyle üç başlık altında inceleriz: fiziksel, cinsel ve psikolojik şiddet. Ancak şiddet denince akla genelde fiziksel eylemler gelir. Oysa psikolojik şiddet ilk etapta görünür fiziksel iz bırakmayan, zamanla ruh sağlığını olumsuz etkileyen ve en yaygın görülen şiddet türüdür.

Psikolojik şiddeti tanımak

Psikolojik şiddet; birinin özdeğerini, benlik algısını ve psikolojik dengesini bozma amacıyla sergilenen istikrarlı davranışlar bütünüdür.

Psikolojik şiddet davranışlarını sürekli eleştirme ve küçümseme, hakaret ve aşağılama, duygusal manipülasyon davranışları, yalnızlaştırma, tehdit etme ve kontrol altında tutma gibi başlıklar altında toplayabiliriz. Bu davranışlar, kişinin gerçeklik algısıyla oynar ve ona kendi değerini sorgulatır.

Psikolojik şiddetin sonuçları

Sistematik şekilde psikolojik şiddete maruz bırakılmak uzun vadede kaygı, depresyon, özgüven düşüklüğü, yalnızlık ve değersizlik hissi gibi psikolojik sıkıntılara sebep olabilir. Şiddet ortamındaki kişide travma sonrası stres belirtileri görülebilir. Psikolojik şiddetin fark edilmesi zor olduğundan, şiddet gören kişi bile bazen şiddeti tanıyamaz ya da kabul etmekte zorlanır. Çünkü diğer şiddet türlerinin aksine, psikolojik şiddet kolaylıkla ama beni sevdiğinden yapıyor gibi bahanelerle kabul edilebilir.

Psikolojik şiddeti tanımak gerekir.

Fiziksel eylemler kadar fark edilir olmadığı için psikolojik şiddet genelde önemsiz görülür. Ancak en yaygın şiddet türü olması ve kişide kalıcı derin yaralar açabilmesi sebebiyle fark edilmesi ve müdahale edilmesi gereklidir. Psikolojik şiddet, maruz bırakılanın hayat kalitesini doğrudan etkiler. Psikolojik sıkıntıların yanı sıra çeşitli somatik(fiziksel) rahatsızlıklara da neden olabilir. Kişinin sosyal yaşamdan soyutlanması ile sonuçlanabilir. Bu yüzden psikolojik şiddeti tanımak hayati önem taşır.

Sence psikolojik şiddeti fark etmenin en zor yanı ne: şiddet görenin kabul etmesi mi, çevrenin görmesi mi?

İlgini çekebilecek kaynakları senin için derledim:

Okuma

Walker, L. (2017). The Battered Woman Syndrome.
Evans, P. (1992). The Verbally Abusive Relationship.
Kendi tezim- Tez No: 799662; Başlık: Romantik İlişkilerde Psikolojik Şiddet ile Anksiyete ve Depresyon Arasındakiİlişkide Benlik Saygısının ve Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutumunun Etkisi (Yök Tez’den ulaşılabilir.)

İzleme

Belgesel: The Mask You Live In (2015) – toplumsal cinsiyet ve şiddet ilişkisi.
TED Talk: Leslie Morgan Steiner – “Why domestic violence victims don’t leave”.

Dinleme

Podcast: The Invisible Abuse: Emotional & Psychological Abuse – Psych Central Podcast.